Yıl:2022   Sayı: 26   Alan: Peyzaj Mimarlığı  

Arzu KALIN, Ayşe AZAKLI
KENTSEL MEKANI TANIMLAYAN ÖRTÜNÜN RETORİK ANALİZİNE DAİR BİR ÖNERİ
 
Amaç: Araştırma kentsel mekanlardaki farklı işlevlerdeki örtülerin retorik olarak okunmasını sağlayan bir analiz çerçevesi önerisi sunmayı amaçlamaktadır. Yöntem: Araştırmanın yönteminde Çiçero’dan gelen dört retorik kanonu bir analiz (okuma) çerçevesine dönüştürülmüştür. İcat etme kanonunda örtünün günümüzdeki değişimi kullanıcı mekan etkileşiminde “kentsel bir durum” olarak yorumlanır ve dildeki durum halleriyle örtüştürülür. Düzenleme kanonunda ise kentsel durum hallerine uygun 4 örtü sınıflaması yapılmıştır. Üslup kanonu, strüktürün biçimlenişi ve kaynaklandığı düşünceyi metafor, metonimi, hiperbol, parabol gibi üslup figürleri üzerinden inceler. Bellek kanonunda seçilen üslup figürünün biçimin kaynağı olma, konseptini aktarabilme, çağrışımsal ve hatırlanabilir olma gibi özellikleri incelenir. Bulgular: Araştırmada belirlenen örtü sınıfları için 4 adet mekânsal strüktür (Metropol Parasol, Fuji Anaokulu, Jay Pritzker Pavyonu ve Dels Encants Semt Pazarı) seçilmiştir. Seçilen bu örnekler oluşturulan retorik analiz yöntemine göre analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular günümüzün ihtişamlı örtülerinin gösterişli biçimlerinin, çok kapsamlı retorik figürlerden referans aldığını göstermektedir. Sonuç: Analiz göstermiştir ki, biçimlerin karmaşıklığının altında yatan sadece yapım sistemlerindeki teknolojik gelişme ve dijitalleşme değil, aynı zamanda tarih, bellek, doğa gibi pek çok ana kaynaktan referans alan tasarım düşüncesidir.

Anahtar Kelimeler: Retorik, Kent Meydanları, Metropol Parasol, Strüktür, Söylem Analizi, Ekfrasis

Doi: 10.17365/TMD.2022.TURKEY.26.07

A PROPOSAL ON RHETORIC ANALYSIS OF THE CANOPY THAT DEFINES URBAN SPACE
 
Aim: The research aims to propose an analysis framework that enables the rhetorical reading of the covers with different functions in urban spaces. Method: In the method of the research, four rhetorical canons from Cicero were transformed into an analysis (reading) framework. In the doctrine of invention, the current change of the canopy is interpreted as an "urban condition" and overlaps with the state of the language. In the arrangement canon, 4 cover classifications were made in accordance with urban situations. The style canon examines the formation of the structure and the referential thought it is based on through metaphor, metonym, hyperbola, parabola. In the memory canon, the characteristics of the chosen style figure, such as the ability to explain the idea of form and fiction, convey its concept, and be evocative and memorable, are examined. Results: Four spatial structures (Metropol Parasol, Fuji Kindergarten, Jay Pritzker Pavilion and Dels Encants District Market) are selected for the canopy classes determined in the study. In the next stage, these selected samples are analyzed according to the rhetorical analysis method created. The findings show that the striking shapes of today's magnificent canopies are based on quite extensive rhetorical figures. Conclusion: Analysis has demonstrated that underlying the complexity of the forms is the technological development and digitalization of construction systems and design thinking that references many main sources such as history, memory, and nature.

Keywords: Rhetoric, City Squares, Metropol Parasol, Structure, Discourse Analysis, Ekphrasis

Doi: 10.17365/TMD.2022.TURKEY.26.07

Tam Metin