Yıl:2014   Sayı: 1   Alan: Peyzaj Mimarlığı  

Gülay KODAL, Öner DEMİREL
TRABZON KENTİ ORTAHİSAR BÖLGESİ TARİHİ AKSININ KENT KİMLİK BİLEŞENLERİ AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ
 
Hızlı nüfus artışıyla birlikte modern çağın getirdiği ekonomik, teknolojik ve politik nedenlere bağlı olarak plansız kentleşmenin giderek artması kentlerde birçok sorunu da beraberinde getirmekte ve böylece kentlerin kimlik sorunu ortaya çıkmaktadır. Kent kimliği, geçmişten günümüze dek yaşayan, sürekli gelişen, etkilediği kent imajı ile beş duyumuza seslenen, kenti tanımlayan doğal, yapay, kültürel ve ekonomik özellikleri ile şekillenen, kentin belirgin, etkileyici ve kendine has öğelerinden oluşmaktadır. Bu çalışmanın amacı, Trabzon kent kimliğinin gösterge elemanları ve bileşenleri açısından önemli bir yere sahip olan Atapark ve Tabakhane Köprüsü arasındaki tarihi aksın doğal ve yapay çevre, yerleşim, donatı ve işaretler ölçeğinde bir kimlik elemanı olarak tanımlanarak belirlenmesidir. Çalışmanın yöntemi, dört aşamada kurgulanmış olup, birinci aşamada Trabzon kentinde kültürel bileşenleri açısından önemli olan doğal ve kültürel verilerin saptanmasına yönelik yapılan literatür araştırması, ikinci aşamada araştırma alanı ile ilgili yapılan alanın bileşenleri açısından mevcut durumunun saptanmasına yönelik envanter çalışması, üçüncü aşamada ise saptanan bu bileşenlerin bir kimlik elemanı olarak öneminin ortaya konmasına yönelik halk gruplara yapılan anket çalışmaları ve bunların değerlendirilmesinden oluşmaktadır. Anket sonuçları, SPSS uygulamalı çok değişkenli istatistik tekniklerinden frekans analizi ve içerik çözümleme tekniği kullanılarak değerlendirilmiştir. Son aşamada ise literatür araştırması, bileşenlerin tespit edilmesine yönelik alan çalışması, ve anket sonuçlarından elde edilen verilerin değerlendirilmesinden oluşmaktadır. Çalışma sonucunda, araştırma aksı üzerinde ve yakın çevresinde kenti tanımlayıcı birçok yapay çevre kimlik bileşenlerinin bulunduğu ve bu bileşenlerin tanınırlığının, algılanabilirliğinin ve imgesel etkisinin yeteri kadar değerlendirilmediği ortaya çıkmaktadır. Tarihi aksın bulunduğu çalışma alanında çevre kimlik öğelerinin tanınırlığının, algılanabilirliliğinin ve imgesel etkisinin arttırılması ve korunması için çözüm önerisi getirilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Kent, Kimlik, Kent Kimliği, Kent Kültürü, Trabzon, Trabzon Ortahisar Bölgesi

Doi: 10.17365/TMD.2014019178

THE EVALUATION OF THE HISTORICAL ORTAHİSAR DISTRICT (TRABZON-TURKEY) IN TERMS OF THE ELEMENTS OF URBAN IDENTITY
 
With the rapid increase in population and due to the economic, technological and political factors brought about by the modern age, the rise of unplanned urbanization had caused many problems and thus the urban identity problem has emerged. Urban identity is comprised of the salient, attractive and specific elements of a city which have survived from the past until today, constantly developing, appealing to our five senses with the urban image it has influenced and shaped by its natural, man-made, cultural and economic characteristics. The purpose of this study is to determine the historical district between Atapark and Tabakhane Bridge which has an important place in terms of indicator elements and as an element of identity at the level of natural and man-made environment, settlement, structures and signs. The method of the study is comprised of four stages, first of which is literature study towards determining the natural and cultural values having importance im regards to cultural elements in Trabzon followed by the second stage which includes the inventory study for determining the current state of the study site in terms of its elements concerning the study, at the third stage is comprised of the administration of a questionnaire the local people in order to put forward the importance of the determined elements as identity factors and their evaluation. The results of the questionnaire were evaluated by using SPSS multivariate statistical techniques; frequency analysis and content analysis techniques. The final stage consists of literature search, case study towards determining the components and the evaluation of the data obtained from questionnaires. As a result of the study, it was observed that at and around the study district there are many man-made environment components of identity which define the city; however, that the recognition, perceptibility and imaginary effect of these components has not been evaluated at the desired level. A solution has been offered to increase the recognition, perceptibility and imaginary effect of the environment identity components at the study site.

Keywords: City, Identity, Urban Identity, Urban Culture, Trabzon, Trabzon Ortahisar District

Doi: 10.17365/TMD.2014019178

Tam Metin